CG Board Class 7 Sanskrit Solutions Chapter 5 चाणक्यवचनानि is specifically designed for Hindi medium students of Class 7 studying in Chhattisgarh Board of Secondary Education. यह समाधान कक्षा 7 संस्कृत पुस्तक छात्रों को अवश्यक अपने अध्ययन को सुगम बनाने के लिए इस समाधान पुस्तक का उपयोग करना चाहिए।
CG Board Class 7 Sanskrit Solutions Chapter 5 चाणक्यवचनानि
CGBSE समाधान कक्षा 7 संस्कृत अध्याय 5 – चाणक्यवचनानि हिंदी माध्यम में छात्रों के लिए बनाए गए हैं। यह समाधान छात्रों की सुविधा के लिए बनाई गई है और सीजीबीएसई बोर्ड के कक्षा 7 के छात्रों के लिए उपयुक्त है।
CG Board Class 7 Sanskrit Solutions Chapter 5 संस्कृत are given below for Hindi Medium students.
Page No.12, Chapter – 5, Chapter Name – (चाणक्यवचनानि)
अभ्यास प्रश्नाः
(क) कः शीलं भूषयते?
उत्तर:- कुलम् शीलं भूषयते।
(ख) कः स्वरः भूषयते?
उत्तर:- कोकिलानाम् स्वरः भूषयते।
(ग) पिककाकयोः भेदः कदा भवति?
उत्तर:- पिककाकयोः भेदः वसन्तकाले भवति।
(घ) कुत्र वासं न कारयेत्?
उत्तर:- धनिकः श्रोत्रियो, नृपः नदी वैद्यः यत्र न सन्ति तत्र वासं न कारयेत्।
(ड) केन क्रमशः पूर्यते घटः?
उत्तर:- जलबिंदु निपातेन क्रमशः पूर्यते घटः।
Page No.12, Chapter – 5, Chapter Name – (चाणक्यवचनानि)
प्रश्न 2 – निम्न शब्दों का संस्कृत में वाक्य बनाइये –
(1) भूषयते
उत्तर:- कुलम् शीलं भूषयते।
(2) कोकिलानाम्
उत्तर:- कोकिलानां स्वरः भूषयते।
(3) कृष्णः
उत्तर:- पिकः कृष्णः भवति।
(4) काकः
उत्तर:- काकः कृष्णः भवति।
(5) धनिकः
उत्तर:- सः धनिकः अस्ति।
(6) घटः
उत्तर:- घटः जलम् शोभते।
(7) धर्मस्य
उत्तर:- दया धर्मस्य जन्मभूमिः।
(8) धनस्य
उत्तर:- धनस्य दर्पं मा कुरु।
(9) तत्र
उत्तर:- अहं मंदिरं गत्वा तत्र प्रार्थनां करोमि।
(10) विद्यन्ते
उत्तर:- छत्तीसगढ़ राज्ये सज्जनाः विद्यन्ते।
Page No.12, Chapter – 5, Chapter Name – (चाणक्यवचनानि)
प्रश्न 3 – संस्कृत में अनुवाद कीजिए।
(क) विद्या सिद्धि से सुशोभित होती है।
उत्तर:- सिद्धिर्भूप्यते विद्यां।
(ख) कुरूप विद्या से शोभा पाता है।
उत्तर:- विद्यारूपं कुरूपाणां।
(ग) कोयल काली होती है।
उत्तर:- पिकः कृष्णः भवति।
(घ) तपस्वी क्षमा से सुशोभित होता है।
उत्तर:- क्षमारूपं तपस्विनाम्।
(ड़) कहाँ वास नही करना चाहिए।
उत्तर:- कुत्र वासं न कारयेत्।
Page No.12, Chapter – 5, Chapter Name – (चाणक्यवचनानि)
प्रश्न 4 – रिक्त स्थानों की पूर्ति कीजिए।
(1) सिद्धिर्भूयते विद्यां ____ धनम्।
उत्तर:- भोगो भूषयते
(2) काकः कृष्णः पिकः कृष्णः __
उत्तर:- को भेद: पिककाकयोः।
(3) ____ क्रमशः पूर्यते घटः।
उत्तर:- जल बिंदु निपातेन
Page No.12, Chapter – 5, Chapter Name – (चाणक्यवचनानि)
प्रश्न 5 – “राजन्” पुल्लिंग शब्द की कारक रचना लिखिए ?
उत्तर:-
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन | कारक |
| प्रथमा | राजा | राजानौ | राजानः | कर्ता |
| द्वितीया | राजानम् | राजानौ | राज्ञः | कर्म |
| तृतीया | राज्ञा | राजभ्याम् | राजभिः | करण |
| चतुर्थी | राज्ञे | राजभ्याम् | राजभ्यः | सम्प्रदान |
| पंचमी | राज्ञः | राजभ्याम् | राजभ्यः | अपादान |
| षष्ठी | राज्ञः | राज्ञो: | राज्ञाम् | संबंध |
| सप्तमी | राज्ञि /राजनि | राज्ञोः | राज्ञासु | अधिकरण |
| सम्बोधन | हे राजन्! | हे राजानौ ! | हे राजानः ! | सम्बोधन |
Page No.12, Chapter – 5, Chapter Name – (चाणक्यवचनानि)
प्रश्न 6 – निम्नलिखित अव्ययों का वाक्य में प्रयोग कीजिए –
(1) यत्र (जहाँ)- यत्र आबालद्धा: मनोरञ्जनाय गच्छन्ति ,तत्र उद्यानं अस्ति।
(2) तत्र (वहां)- तत्र ईश्वरस्य प्रार्थनां कुर्वन्ति।
(3) च(और)- अहं रायपुर ,भिलाई नगरं च गच्छामि।
You can also download CGBSE Solutions Class 7 PDF file for further studies.
Download CG Board Class 7 Sanskrit Solutions Chapter 5 चाणक्यवचनानि – Link to download PDF
This CG Board Solutions for Class 7th textbook provides accurate answers to all the questions in each exercise and is presented in the Hindi language to cater to the convenience of the students.